EN

Polska Kluczem będzie elastyczność

Biura i projekty wielofunkcyjne
W minionych kryzysowych miesiącach mieliśmy solidną podaż i popyt, a nawet rekordową umowę najmu, jednak sytuacja w nadchodzących kwartałach jest niepewna – uważają eksperci BNP Paribas Real Estate Poland, autorzy raportu "Rynek biurowy w Warszawie, At A Glance 2020 Q2".

To, jak biurowce poradzą sobie w zupełnie nowych realiach, pokażą najbliższe trzy kwartały. Uczestnicy rynku dziś skupiają się na ocenie minionych trzech miesięcy. Zarówno najemcy, deweloperzy jak i inwestorzy wnikliwie analizują negatywne oraz pozytywne skutki lockdownu, planując obecną oraz przyszłą perspektywę biznesową, włączając do swych analiz pracę zdalną. W najbliższej perspektywie koronawirus i spodziewane spowolnienie gospodarcze z pewnością znajdą swoje odzwierciedlenie w decyzjach uczestników rynku biurowego. Często dziś zadawane pytanie, czy część powierzchni biurowej nie okaże się zbędna ze względu na szerokie możliwości świadczenia pracy w trybie zdalnym, jest w głównej mierze podstawą do szukania odpowiedzi na to jak realnie taka decyzja wpłynie na codzienne funkcjonowanie firmy oraz jej konkurencyjność w długiej perspektywie czasu.

Pomimo ogólnej fascynacji szerokimi możliwościami pracy zdalnej patrzymy optymistycznie na kolejne kwartały bieżącego roku na rynku biurowym. Sytuacja związana z globalną pandemią obnażyła słabości organizacyjne tego rozwiązania szczególnie w krajach azjatyckich, gdzie dostęp do Internetu, niekiedy również i do prądu, poza budynkiem biurowym jest mocno ograniczony. W związku z tym upatrujemy szansę dla naszego regionu w przeniesieniu części procesów i kompetencji firm właśnie do Polski. Aktualnie przedsiębiorstwa przeprowadzają wnikliwą analizę możliwości szerszego zastosowania pracy zdalnej. Analizowane są aspekty prawne, przepisy prawa pracy oraz bieżąca wymiana informacji wśród pracowników, którzy są podstawą sprawnego i efektywnego funkcjonowania firmy w długim czasie – mówi Mikołaj Laskowski, head of Office Agency, BNP Paribas Real Estate Poland.

Mimo pandemii świat warszawskich biur nie stanął w miejscu. Analitycy z BNP Paribas Real Estate Poland podsumowali, że w okresie maj-czerwiec zasoby rynku biurowego w Warszawie powiększyły się o około 100 tys. mkw. nowoczesnej powierzchni. To wynik, który reprezentuje około 62 proc. całej ubiegłorocznej nowej podaży. Do końca czerwca swoje podwoje otworzyły m.in.: drugi z kompleksu trzech biurowców w Varso Place (40 tys. mkw.) i biurowa piramida przy Chmielnej 89 (25 tys. mkw.).

W ostatnich latach popyt na biura był bardzo wysoki, i to nie tylko w stolicy. To właśnie dlatego w pierwszych miesiącach pandemii deweloperzy nie wcisnęli hamulca, a wszystkie znaczące projekty były realizowane niemal zgodnie z planem lub z niedużym opóźnieniem powodowanym mniejszą dostępnością i mobilnością pracowników budowlanych bądź czasowymi problemami w łańcuchach dostaw materiałów z zagranicy. Zakładając, że w drugiej połowie roku żadna z większych budów nie stanie, czego deweloperzy na razie nie sygnalizują, to do końca grudnia Warszawa może wzbogacić się o kolejne około 219 tys. mkw. powierzchni. Tym samym w całym 2020 roku sektor biurowy w Warszawie może powiększyć się o około 330 tys. mkw. nowej powierzchni, ponad dwukrotnie więcej niż w ubiegłym roku – mówi Klaudia Okoń, konsultant w Dziale Analiz i Doradztwa BNP Paribas Real Estate Poland, współautorka analizy.

Z podsumowania drugiego kwartału wynika, że w porównaniu z okresem styczeń-marzec zaskakująco dobrze wyglądał popyt brutto na stołeczne biura. Wyniósł on prawie 196 tys. mkw., z czego około 29 proc. przypadło na renegocjacje i przedłużenia dotychczasowych kontraktów. Analitycy BNP Paribas Real Estate Poland podkreślają, że najwięcej przedłużonych umów podpisano w biurowcach, które mieszczą się w strefach Centrum, COB oraz na Mokotowie. Niepewność związana z ewentualną drugą falą Covid-19 i spowolnieniem gospodarczym sprawia, że część firm wstrzymuje nadal swoje plany rozwojowe, co w krótkiej perspektywie przekłada się na przesunięcia decyzji o wynajęciu nowego biura. W drugim kwartale padł też kolejny biurowy rekord. Grupa PZU wynajęła cały biurowiec Generation Park Y przy rondzie Daszyńskiego, podpisując umowę najmu na 46,5 tys. mkw. powierzchni.

Analiza drugiego kwartału sygnalizuje też nieznaczny wzrost wskaźnika pustostanów, który od 5 lat systematycznie spadał, aby na koniec pierwszego kwartału osiągnąć rekordowo niski pułap 7,5 proc. Na koniec czerwca powierzchnia niewynajęta stanowiła 7,9 proc., co i tak jest bardzo dobrym wynikiem, biorąc pod uwagę znaczną ilość dostarczonej nowej powierzchni. Warto zauważyć, że w porównaniu z analogicznym okresem ubiegłego roku wskaźnik wakatów obniżył się o 0,6 p.p. Dodatkowo zaobserwować można wzrostowy trend pojawiających się powierzchni do podnajęcia. Analitycy podkreślają, że najchętniej podnajmowane są moduły biurowe o wielkości od 300 do 800 mkw. Na tę chwilę decyzje dużych, stabilnych, globalnych firm z podpisanymi wieloletnimi umowami najmu nie mają wpływu na rozwój sytuacji podnajmów powierzchni. Eksperci BNP Paribas Real Estate Poland dodają, że w ciągu ostatnich 12 miesięcy najwięcej wakatów zostało zasiedlonych w strefie korytarzy Żwirki i Wigury (spadek o 3,8 p.p.) i Puławska (spadek o 3,2 p.p.). Ze wzrostem pustostanów, w porównaniu z analogicznym okresem 2019 roku, musi radzić sobie strefa Zachód, w której w drugim kwartale poziom wakatów urósł o 2,6 p.p. Autorzy analizy zaznaczają, że obecna sytuacja może nasilić trend spadku popularności obiektów starszych, niespełniających nowoczesnych parametrów technicznych, leżących w mało dogodnej lokalizacji, a także biurowców wymagających gruntownej modernizacji. Pandemia może przyspieszyć konieczność modernizacji oraz ewentualnej konwersji takich budynków na funkcje inne niż biurowa.

Najbliższe miesiące będą dla sektora biurowego czasem reorganizacji. Wymogi sanitarne sprawią, że większość pracowników wróci do przearanżowanych biur. Zachowanie dystansu społecznego łatwiejsze będzie w otwartych przestrzeniach, w których zmniejszy się liczba zajmowanych biurek, a w niektórych przypadkach przestrzenie będą wygrodzone. Część najemców może zdecydować się na ustalenie liczby pracowników, którzy w jednym czasie będą mogli przebywać w biurze. W wielu przypadkach będzie oznaczać to kontynuowanie pracy zdalnej w systemie rotacyjnym. Przed zarządcami stoi natomiast zadanie polegające na zmniejszeniu porannych i popołudniowych szczytów w głównych ciągach komunikacyjnych.

W nowej biurowej rzeczywistości słowem kluczem będzie elastyczność, zarówno jeśli chodzi o prawa i obowiązki stron w umowach najmu, jak również o dostosowywanie w szybkim czasie powierzchni pod kątem pojawiających się potrzeb – mówi Mikołaj Laskowski.

Ostatnie nowości

E-commerce

Polska E-commerce pomaga klimatowi

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

2020 roku sprzedaż detaliczna w internecie poszybowała w górę i utrzymywała się na niespotykanym wcześniej wysokim poziomie. Z badania przeprowadzonego przez MIT Real Estate Innovation Lab we współpracy z Prologis wynika, że zakupy online przynoszą wymierne korzyści dla środowiska i mają bezpośredni wpływ na ograniczenie emisji CO2.

Artykuł sponsorowany

Polska PGNiG sprzedaje biurowiec

schedule 12 stycznia 2021

Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo SA z siedzibą w Warszawie ogłasza przetarg ustny na sprzedaż łódzkiego budynku biurowego przy ul. Uniwersyteckiej 2/4, cena wywoławcza netto wynosi 19,14 mln zł.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Ogrody Ulricha coraz bliżej

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Rozpoczynają się prace konserwatorskie Szklarni Ulricha przy budynku Wola Parku w Warszawie. Szklarnie stanowią część restaurowanego kompleksu zabytkowych Ogrodów Ulricha.

Wydarzenia

Polska Inwestycje pod presją?

schedule 20 stycznia 2021
Eurobuild Conferences

Już 22 kwietnia odbędzie się siódma konferencja inwestycyjna Eurobuild CEE. Spotkanie będzie po dwakroć kompaktowe – po pierwsze dlatego, że ponownie spotkamy się w kameralnych wnętrzach (studia telewizyjnego i Państwa mieszkań lub biur), a po drugie: tegorocznym dyskusjom będzie towarzyszyć duch grupy rockowej, która sprzedała miliony płyt kompaktowych.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Po kwiaty do Warmińskiej

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

W Galerii Warmińskiej ruszyła pierwsza kwiaciarnia, działająca w olsztyńskich centrach handlowych. Kind Concept Flowers&Events zajął 23 mkw. i wyspę na parterze obiektu.

Powierzchnie magazynowe i produkcyjne

Rumunia Chitila Logistics Hub z nowym najemcą

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Firma Mega Image wynajęła 4,5 tys. mkw. powierzchni w Chitila Logistics Hub. Centrum logistyczne mieści się w północno-zachodniej części Bukaresztu.

Zielone budownictwo

Europa Skanska pierwsza z WELL-em grupowym

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Skanska uzyskała właśnie WELL Health-Safety Rating dla ośmiu inwestycji w Polsce, Rumunii i Czechach. Tym samym jest pierwszym deweloperem budynków biurowych w regionie, który spełnił najnowsze wymagania International WELL Building Institute (IWBI) dla jednocześnie zarejestrowanej grupy budynków.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Przetasowania w polskiej handlówce

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Pandemia mocniej uwidoczniła wyzwania, przed którymi już wcześniej stał polski rynek handlowy, podkreślając nie tylko wagę wielokanałowej sprzedaży, ale też konieczność poszukiwania alternatywnych lokalizacji – uważają eksperci z JLL.

Rynek mieszkaniowy

Polska Francuska Park z kolejnymi mieszkaniami

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Atal wprowadził do sprzedaży kolejny etap katowickiej inwestycji Francuska Park. W tej części projektu powstanie dziewięciokondygnacyjny budynek, w którym zaprojektowano 178 mieszkań i cztery lokale usługowe.

Infrastruktura

Polska Ośmiu chętnych pod Białą

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

W przetargu na zaprojektowanie i budowę około 14-kilometrowego odcinka autostrady A2 pomiędzy rejonem miejscowości Swory (km 610+722) a węzłem Biała Podlaska wpłynęło osiem ofert.

Powierzchnie magazynowe i produkcyjne

Polska Urośnie hala w Lesznie

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Firma Awilux planuje rozbudowę hali produkcyjnej w Lesznie. Prace związane z inwestycją już się rozpoczęły.

Biura i projekty wielofunkcyjne

Polska Taka Mennica to skarb

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Mennica Skarbowa otworzyła jeden z największych i najlepiej strzeżonych skarbców w Polsce, trezor do użytku komercyjnego mieści się w podziemiach przedwojennego budynku warszawskiego Banku Rolnego.

Biura i projekty wielofunkcyjne

Polska Ciąg dalszy rewitalizacji Bohemy

schedule 20 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Okam podpisał z firmą FineTech Construction umowę na dalszą rewitalizację historycznej zabudowy Bohemy – Strefa Praga w jej centralnej części.

Eurobuild FM

Polska To (znów) będzie rok magazynów

schedule 20 stycznia 2021
Eurobuild CEE

Zapraszamy do odsłuchania kolejnego odcinka Eurobuild FM – nowego projektu, w którym udzielamy głosu najlepszym ekspertom rynkowym. Dziś nasze zaproszenie przyjęła Joanna Sinkiewicz, partner i szefowa agencji nieruchomości przemysłowo-logistycznych Cushman & Wakefield.

Powierzchnie magazynowe i produkcyjne

Polska Uniq Logistic znów z MLP Group

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Polska firma logistyczna Uniq Logistic dołącza do kolejnego parku MLP Group. W parku logistycznym MLP Łódź spółka będzie dysponować powierzchnią około 11,5 tys. mkw.

Powierzchnie magazynowe i produkcyjne

Polska Panattoni buduje na Annopolu

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Panattoni kupiło działkę o powierzchni 8,2 ha na warszawskim Annopolu. Deweloper zrealizuje tu City Logistics Warsaw IV, które zaoferuje około 40 tys. mkw. w dwóch budynkach.

Biura i projekty wielofunkcyjne

Polska Intel rozbudowuje centrum w Gdańsku

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Intel rozpocznie inwestycję w nowe centrum badawczo-rozwojowe w Gdańsku, na budowę i wyposażenie którego otrzymał około 50 mln zł z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Nowy budynek o nazwie IGK6 ma być gotowy w 2023 roku.

Rynek inwestycyjny i finansowy

Polska Biura, magazyny i convenience na celowniku

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Inwestorzy poszukujący nieruchomości odznaczających się niskim ryzykiem inwestycyjnym (tj. z segmentu core i core plus) w 2021 roku nadal będą zainteresowani nowoczesnymi budynkami biurowymi w kluczowych lokalizacjach w obrębie Centralnych Obszarów Biznesu, charakteryzującymi się niskim wskaźnikiem powierzchni niewynajętej - wynika z prognoz Savillsa.

Rynek inwestycyjny i finansowy

Polska Co z polskimi REIT-ami?

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Trwają prace nad rządowym projektem polskich REIT-ów, czyli spółek typu F.I.N.N. (Firmy Inwestujące w Najem Nieruchomości). PINK i REIT Polska podejmują wspólne działania na rzecz wsparcia inicjatywy dla wprowadzenia takich regulacji w Polsce i otwarcia krajowego rynku nieruchomości komercyjnych dla polskich inwestorów indywidualnych.

Architektura

Polska Konkurs na mural rozstrzygnięty

schedule 19 stycznia 2021
Opr./edited by AKL

Firma Accolade, w partnerstwie z Wydziałem Architektury Politechniki Białostockiej, ogłosiła konkurs na projekt muralu, który ozdobi ścianę oporową na terenie białostockiej inwestycji, należącej do inwestora. Zwyciężył projekt "Barwna przyszłość dla wszystkich", autorstwa Kamili Kurczab.

Najnowsze w Biura i projekty wielofunkcyjne

schedule 20 stycznia 2021

Taka Mennica to skarb

Mennica Skarbowa otworzyła jeden z największych i najlepiej strzeżonych skarbców w Polsce, trezor do użytku komercyjnego mieści się w podziemiach przedwojennego budynku warszawskiego Banku Rolnego.

schedule 20 stycznia 2021

Ciąg dalszy rewitalizacji Bohemy

Okam podpisał z firmą FineTech Construction umowę na dalszą rewitalizację historycznej zabudowy Bohemy – Strefa Praga w jej centralnej części.

schedule 19 stycznia 2021

Intel rozbudowuje centrum w Gdańsku

Intel rozpocznie inwestycję w nowe centrum badawczo-rozwojowe w Gdańsku, na budowę i wyposażenie którego otrzymał około 50 mln zł z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Nowy budynek o nazwie IGK6 ma być gotowy w 2023 roku.

schedule 19 stycznia 2021

Allegro bije rekord najmu

Poznański zespół Allegro przeniesie się do kompleksu Nowy Rynek budowanego przez Skanskę w centrum stolicy Wielkopolski. Na początek firma zajmie 24,6 tys. mkw. na dziesięciu kondygnacjach. To największa transakcja biurowa w historii rynku poznańskiego.

schedule 19 stycznia 2021

CBRE GWS obsłuży biurową część Centaurusa

CBRE Global WorkPlace Solutions podpisało umowę ze spółką Inopa w zakresie FM części biurowej inwestycji Centaurus w Olsztynie. Do zadań CBRE GWS należą bieżąca i interwencyjna obsługa techniczna nieruchomości.

schedule 19 stycznia 2021

Tęskniąc za biurem

Już sześciu na 10 pracowników aktualnie wykonuje swoje obowiązki całkowicie zdalnie. Nie jest to jednak idealne rozwiązanie. Na pytanie, jaki jest optymalny model wykonywania pracy, większość odpowiada, że mieszany – wynika z badania Grafton Recruitment oraz CBRE.

schedule 18 stycznia 2021

Półkilometrowy płomień nad Petersburgiem

Zbliża się ku końcowi realizacja najwyższego budynku Europy – petersburski Łachta Centr, który osiągnął wysokość 462 metrów i został wybudowany kosztem ponad 1,8 mld dolarów, będzie główną siedzibą koncernu Gazprom.

schedule 18 stycznia 2021

Kredyty i ubezpieczenia na 11 piętrze

Notus Finanse, firma pośrednictwa finansowego, podpisała umowę najmu na ponad 1 tys. mkw. na 11 piętrze w warszawskim Placu Unii. Firma wprowadzi się do biura z początkiem marca.

schedule 18 stycznia 2021

Piętro Skysawy w cztery dni

Cztery dni trwa budowa jednej kondygnacji wieżowej warszawskiego kompleksu biurowo-handlowego Skysawa. Inwestycja Polskiego Holdingu Nieruchomości, powstająca przy ulicy Świętokrzyskiej 36, osiągnęła już wysokość 13 piętra, docelowo ponad 155-metrowa wieża będzie liczyć 40 pięter.

schedule 18 stycznia 2021

Qatar Airways lądują na dłużej

Katarskie linie lotnicze - Qatar Airways - przedłużyły umowę najmu powierzchni biurowej w budynku Epsilon. We wchodzącym w skład wrocławskiego kompleksu Promenady Business Park budynku najemca zajmuje biuro o powierzchni prawie 1,7 tys. mkw.

schedule 15 stycznia 2021

Shell na dłużej w Bitwy Warszawskiej Business Center

Shell Polska, część globalnej grupy spółek energetycznych i petrochemicznych, przedłużyła umowę najmu w biurowcu Bitwy Warszawskiej Business Center, należącym do CA Immo. To główna siedziba Shell w Polsce.

schedule 15 stycznia 2021

Nowy najemca przy Grzybowskiej

Mazowieckie Centrum Polityki Społecznej wynajęło ponad 2 tys. mkw. powierzchni biurowej w warszawskim budynku Kolmex.

schedule 15 stycznia 2021

Nadal rekrutują w Placu Unii

Marka Antal, specjalizująca się w rekrutacji, zostaje na dłużej w obiekcie wielofunkcyjnym Plac Unii w Warszawie. Firma zajmuje 1,4 tys. mkw. powierzchni.

schedule 14 stycznia 2021

Więcej IT w Skylinerze

Firma MicroStrategy przenosi swoją polską siedzibę do biurowca Skyliner. Grupa Karimpol podpisała umowę na wynajem 3 tys. mkw. powierzchni w swojej flagowej inwestycji przy Rondzie Daszyńskiego w Warszawie.

schedule 13 stycznia 2021

Dermatolodzy na fali

Do gdańskiego biurowca Wave, autorstwa Skanski, wprowadzi się nowy najemca – LEO Pharma. Firma farmaceutyczna urządzi swoje biura na powierzchni 1,5 tys. mkw.

schedule 13 stycznia 2021

Dobry rok dla Cavatiny

Transakcje o wartości 206,5 mln euro, rekordowe umowy najmu, rozpoczęcie trzech wielofunkcyjnych projektów i projekt platformy mieszkań na wynajem, który dostarczy na rynek ponad 2200 lokali – tak Cavatina podsumowuje 2020 rok.

schedule 12 stycznia 2021

Biura nie przechodzą do lamusa

Standardy projektowania przestrzeni biurowych zmieniają się wraz z warunkami, w których te budynki powstają. Aktualnie funkcja biura jest inna niż jeszcze na początku roku. Firmy CBRE oraz Rolfe Judd Architecture opracowały przewodnik „Modern Office Standards Poland 2020”.

schedule 12 stycznia 2021

ING Tower nad Katowicami

ING Tech Poland wynajęło 16,6 tys. mkw. w realizowanym przez Cavatinę katowickim kompleksie Global Office Park, budynek zmieni nazwę na ING Tower.

schedule 12 stycznia 2021

Finastra Global Limited na dłużej w Gdyni

Finastra Global Limited, przedstawiciel sektora IT dla branży finansowej, przedłużył najem 500 mkw. w budynku D kompleksu biurowego Łużycka Office Park w Gdyni.

schedule 12 stycznia 2021

Biurowiec EQ2 za chwilę

Budynek EQ2, położony w pobliżu warszawskiego Dworca Zachodniego, za kilka tygodni będzie gotowy. Prace budowlane są zaawansowane w ponad 95 proc.

Kategorie