EN

Polska W regionach przybyło pustostanów

Biura i projekty wielofunkcyjne
Na rynkach regionalnych łączny popyt na powierzchnie biurowe w I półroczu 2023 roku uplasował się na zbliżonym poziomie do zeszłorocznego. Jednak na wszystkich głównych rynkach poza Warszawą przybyło wolnych biur – podają eksperci Walter Herz. 

Jak wskazuje Walter Herz, mało stabilna sytuacja gospodarcza w kraju i na świecie, wysokie koszty budowy i finansowania projektów oraz rosnący poziom biurowych pustostanów na rynkach biurowych w Polsce sprawia, że inwestycje wyhamowały i nadal są ograniczane przez deweloperów. Najwięcej biur na rynkach regionalnych jest w budowie we Wrocławiu i Krakowie. Ogółem w trakcie realizacji w regionach jest o połowę mniej powierzchni niż przed pandemią.

Poza Warszawą aktywność najemców utrzymała się natomiast na podobnym poziomie, jak w ubiegłym roku. Łączny wolumen najmu na biurowych rynkach regionalnych osiągnął niewiele mniejszą wartość w porównaniu z I połową 2022 roku – informuje Mateusz Strzelecki, partner i head of Tenant Representation w Walter Herz.

W I połowie 2023 roku zasoby łódzkiego rynku biurowego wzrosły o 1,9 tys. mkw. powierzchni, którą dostarczył budynek biurowy oddany w kompleksie Fuzja. Na koniec czerwca łódzki rynek biurowy dysponował ponad 635 tys. mkw. powierzchni. W budowie jest ponad 46 tys. mkw. z czego większość zostanie oddana w 2024 roku. W trakcie realizacji jest m.in. Widzewska Manufaktura, w której powstaje 32 tys. mkw. biur. oraz kolejny etap projektu Fuzja.

Chłonność łódzkiego rynku pozostaje na stabilnym poziomie, w pierwszych sześciu miesiącach tego roku do najemców trafiło 30,8 tys. mkw. Mimo niedużej nowej podaży współczynnik pustostanów w Łodzi wzrósł do ponad 23 proc. i pozostaje na najwyższym poziomie na rynku ogólnopolskim.

Biurowe Trójmiasto oferuje ponad 1 mln mkw. nowoczesnej powierzchni. W I półroczu tego roku na trójmiejski rynek trafiło niespełna 7 tys. mkw., m.in. w projektach Officer oraz Matarnia Office Park (budynek 2). W trakcie budowy jest około 66 tys. powierzchni, m.in. w inwestycji Waterfront II z 15 tys. mkw. powierzchni i Punkt z 12,5 tys. mkw. biur, które będą ukończone w przyszłym roku.

Pod względem popytu Trójmiasto pozostaje w regionalnej czołówce, za Krakowem i Wrocławiem. Wolumen najmu na trójmiejskim rynku wyniósł w I półroczu tego roku 68,6 tys. mkw., co stanowi jedną piątą powierzchni wynajętej na rynkach regionalnych w tym czasie.
Niewynajętej powierzchni lekko przybyło, w połowie roku w Trójmieście współczynnik pustostanów był na poziomie 14,3 proc.

W Poznaniu w tym roku zostały oddane do użytku projekty, które przyniosły miastu 32,4 tys. mkw. nowoczesnych powierzchni biurowych, co pozwoliło poznańskiemu rynkowi osiągnąć najlepszy wynik pod względem przyrostu nowej podaży w Polsce.

Zaplecze biurowe stolicy Wielkopolski wynosi 650 tys. mkw. powierzchni. W tym roku na rynek weszły trzy obiekty, Nowy Rynek E z 25,1 tys. mkw. powierzchni, budynek Pollux z 3,8 tys. mkw. i Mercator D z 3,5 tys. mkw.

W budowie pozostaje 54 tys. mkw. powierzchni biurowych. Największym projektem w budowie jest Andersia Silver, w którym powstaje 40 tys. mkw. powierzchni. Poza tym, firma Tetos realizuje inwestycję przy ulicy Pastelowej na potrzeby własne.

W I półroczu 2023 roku do najemców trafiło o jedną piątą biur mniej niż w analogicznym okresie w roku poprzednim. Wynajęte zostało 21,8 tys. mkw. powierzchni. Z uwagi na relatywnie dużą nową podaż na poznańskim rynku nieco podskoczył współczynnik pustostanów, który utrzymuje się teraz na stabilnym poziomie 12,7 proc.

Katowice pozostają jednym z najszybciej rozwijających się rynków biurowych w regionach. W połowie roku na katowickim rynku było w budowie przeszło 100 tys. mkw. powierzchni, z czego jedna trzecia ma zostać oddana do końca bieżącego roku. W trakcie realizacji jest m.in. kompleks Eco City Katowice z 18 tys. mkw. biur, biurowiec Murckowska oraz Grundmanna Office Park. i Zasoby Katowic w tym roku pozostały na poziomie 735,5 tys. mkw., bo w pierwszych sześciu miesiącach roku nie został oddany żaden obiekt biurowy. W sierpniu pozwolenie na użytkowanie otrzymał biurowiec Craft z 26,7 tys. mkw. powierzchni.

Mniej aktywni niż deweloperzy są w Katowicach najemcy. Do połowy roku na katowickim rynku wynajęte zostało zaledwie około 25 tys. mkw. powierzchni. Popyt na biura, który w regionie generują firmy poszukujące nowoczesnych powierzchni w atrakcyjnej cenie, w porównaniu rok do roku spadł o przeszło 40 proc.

Niski poziom popytu nawet przy braku nowej podaży poskutkował w Katowicach wzrostem współczynnika pustostanów, który przekracza w regionie 20 proc.

We Wrocławiu od stycznia do czerwca 2023 roku deweloperzy dostarczyli 32,6 tys. mkw. powierzchni biurowych. Oddana została m.in. Brama Oławska z 11,7 tys. mkw. powierzchni i ukończony kolejny budynek w kompleksie Centrum Południe z 20,9 tys. mkw. powierzchni oraz biurowiec Krakowska 98.

Zasoby biurowe drugiego pod względem wielkości regionalnego rynku biurowego w kraju przekroczyły w połowie roku 1,36 mln mkw. i w najbliższych miesiącach będą nadal w szybkim tempie rosły, bo w stolicy Dolnego Śląska pozostaje w budowie ponad 150 tys. mkw. biur, najwięcej w regionach. Plany deweloperów zakładają oddanie większości z tej powierzchni przed końcem roku. W budowie jest m.in. Inifinity z 22 tys. mkw. powierzchni i dwa budynki w kompleksie Quorum Park o łącznej powierzchni 71 tys. mkw.

Wrocław jest też regionalnym liderem pod względem popytu. W I półroczu 2023 roku zawarte zostały umowy na najem ponad 88 tys. mkw. wrocławskich biur. Przy czym, wśród zakontraktowanej powierzchni dominowały nowe umowy najmu. Wysoka chłonność rynku przyniosła w II kwartale tego roku spadek współczynnika wolnych powierzchni do 16 proc., który jednak pozostaje na nieco wyższym poziomie niż rok temu.

Na krakowskim rynku oddane zostało niemal 40 proc. powierzchni spośród biur ukończonych w I połowie roku w regionach. W stolicy Małopolski przybyło około 43 tys. mkw. powierzchni, w tym rozbudowany został kompleks Ocean Office Park z 28,6 tys. mkw. powierzchni oraz Fabryczna Office Park B5. Zasoby drugiego, największego rynku biurowego w Polsce, po Warszawie wynoszą obecnie 1,75 mln mkw. powierzchni.

W połowie roku na krakowskim rynku w trakcie budowy było prawie 100 tys. mkw. powierzchni biurowych. Aktywność deweloperów w porównaniu z latami hossy przed pandemią, kiedy w realizacji było do 300 tys. mkw., spadła do jednej trzeciej. Obecnie w Krakowie powstaje m.in. biurowiec Kreo z 23 tys. mkw. powierzchni i projekt Mogilska 35 z 13,5 tys. mkw. biur.

Pod względem popytu Kraków uplasował się w regionach za Wrocławiem. W I półroczu 2023 roku zakontraktowane zostało 82,5 tys. mkw. krakowskich powierzchni biurowych z przewagą nowych umów. Podobnie, jak w innych regionach, Kraków zwiększył dostępność biur. Wskaźnik pustostanów wzrósł od początku roku do przeszło 18 proc.

Warszawa jest jedynym rynkiem biurowym, który w ostatnich miesiącach nie zwiększył ilości biurowych pustostanów. Zarówno popyt, jak i podaż utrzymują się w stolicy we względnej równowadze. Można obserwować jednak trend związany z redukcją zajmowanej powierzchni przez najemców. Nie spadła jednak liczba zawieranych umów w porównaniu z okresem sprzed pandemii. Firmy pozostawiają sobie jednak najczęściej możliwość elastycznej zmiany zajmowanej powierzchni w zależności od zmiany sytuacji na rynku, co odzwierciedlają warunki umów. Ze względu na wysokie koszty aranżacji powierzchni kontraktacje dotyczące największych powierzchni to renegocjacje – wyjaśnia Michał Porzycki, dyrektor w dziale Reprezentacji Najemcy w Walter Herz.

Warszawski rynek biurowy w I półroczu 2023 roku powiększył się o zaledwie 18,7 tys. mkw. powierzchni. Około 11 tys. mkw. biur przyniósł projekt The Park Warsaw, ponadto oddany został biurowiec Wał Miedzeszyński 628 i budynek Glicerynownia w kompleksie Bohema. W tym roku planowane jest także ukończenie inwestycji Lakeside z 22,7 tys. mkw. powierzchni i pierwszego budynku w kompleksie Studio z 16,3 tys. mkw. biur.

W połowie roku w Warszawie budowie było blisko 250 tys. mkw. biur. Aktywność deweloperów jest najniższa od dwóch dekad. W porównaniu z projektami realizowanymi przed pandemią spadła prawie o 70 proc. W realizacji pozostaje m.in. The Form z 30 tys. mkw. powierzchni i budynek biurowy w kompleksie Towarowa 22 z 31 tys. mkw. powierzchni, których budowa rozpoczęła się w tym roku oraz projekt Upper One z 36 tys. mkw. powierzchni, który powstanie w miejscu wyburzanego Atrium International. W fazie budowy jest także m.in. The Bridge z 47 tys. mkw. biur, kolejny etap projektu Studio z 23 tys. mkw. powierzchni, Vibe A i B z 15 tys. mkw. i Lixa – budynek D i E oraz Drucianka Campus z 42 tys. mkw.

W planach jest natomiast projekt Adgar Park West D 3, The Park B8/B10, inwestycja firmy Skanska w miejscu obecnego Ilmetu, Spark A, Sobieski Tower, Poleczki Business Park – Sztokholm, Lixa G oraz Diamond Business Park I/J.

W I połowie roku do najemców trafiło 326 tys. mkw. biur, o jedną trzecią mniej niż rok wcześniej. Popyt rozłożył się mniej więcej w równym podziale kwartalnym. Jak podaje Walter Herz, niezmiennie największe zainteresowanie najemców wzbudzają powierzchnie w nowoczesnych obiektach zlokalizowanych w centrum miasta, gdzie utrzymuje się wyjątkowo niski, jednocyfrowy współczynnik pustostanów.

Na koniec czerwca współczynnik pustostanów na warszawskim rynku wynosił średnio 11,4 proc. i w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego nieznacznie się obniżył. Całkowite zasoby warszawskiego rynku biurowego wynoszą 6,28 mln mkw. powierzchni.

Ostatnie nowości

Biura i projekty wielofunkcyjne

Polska BSC ma nową siedzibę w Katowicach

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by ANZ

Firma Business Services Center, organizacja networkingowa zrzeszająca polskich przedsiębiorców pod szyldem BNI, BNI+ oraz Corporate Connections, dołączyła do grona najemców w budynku DL Tower w Katowicach.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Kolejni najemcy wybierają Redkom

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by ANZ

Xtreme Fitness Gyms dołącza do grona najemców z sektora usług, którzy podpisali umowę w realizowanym przez Redkom Development parku handlowym w Bielsku-Białej.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Katowicka ósemka Aldi

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Aldi otworzył ósmy sklep w Katowicach, przy ul. Bocheńskiego. Market będzie 317 placówką sieci w Polsce.

Powierzchnie magazynowe i produkcyjne

Polska Głębokie mrożenie w Żninie

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Frigo Logistics, operator logistyczny dla produktów głęboko mrożonych, rozbudował i zmodernizował infrastrukturę chłodniczą w centrum dystrybucyjnym w Żninie. Obiekty zasili instalacja fotowoltaiczna. Za generalne wykonawstwo oraz projekt odpowiada Kajima Poland. 

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Śpiewać każdy może

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by ANZ

W Elektrowni Powiśle otwarto nową przestrzeń rozrywkową. Kakadu karaoke & bar to koncept z azjatyckim podejściem do karaoke. Zamiast jednej sceny, w klubie znajduje się siedem prywatnych pokoi mieszczących grupy do 15 osób.

Rynek mieszkaniowy

Polska Murapol buduje w Toruniu

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by ANZ

Grupa Murapol rozpoczyna budowę nowej inwestycji mieszkaniowej w Toruniu. Murapol Helio powstanie przy ul. Heweliusza. W ramach I etapu projektu deweloper odda 134 lokale w dwóch dwupiętrowych budynkach.

Rynek mieszkaniowy

Polska Belgowie wybudują na Żoliborzu

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Firma Matexi Polska zakupiła działkę na warszawskim Żoliborzu, przy ul. Przasnyskiej 6A. Wybuduje na niej budynek mieszkalny, który pomieści około 80 lokali o zróżnicowanych metrażach. 

Rynek mieszkaniowy

Polska Mieszkanie z widokiem

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by ANZ

We Wrocławiu powstaje inwestycja The Upper House by Angel, projekt mieszkaniowy grupy Angel Poland. Termin zakończenia budowy to II kwartał 2025 roku.

Rynek mieszkaniowy

Polska Archicom ma plan na Katowice

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Archicom w I kwartale 2024 roku sprzedał 410 lokali, przy przychodach na poziomie 273,6 mln zł. Na początku kwietnia deweloper sfinalizował zakup gruntu w Katowicach i planuje uruchomienie swojego pierwszego projektu w tym mieście jeszcze w tym roku.

Rynek mieszkaniowy

Polska Develia chce się rozwijać

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Develia osiągnęła 84,4 mln zł zysku netto w I kwartale 2024 roku. Grupa dywersyfikuje swoją działalność i stawia na rozwój w sektorze mieszkań na wynajem i prywatnych akademików.

Rynek inwestycyjny i finansowy

Polska Blue City bez finansowania

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Spółka Blue City złożyła w sądzie wniosek o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego w wyniku braku porozumienia z bankami na przedłużenie finansowania. Zarząd spółki zapewnia, że warszawskie centrum handlowe będzie działać bez zmian.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Hebe w Łomży i Kaliszu

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Łomżyńska Galeria Veneda i kaliska Galeria Tęcza, centra handlowe zarządzane przez EPP, rozszerzają swoją ofertę drogeryjną o asortyment marki Hebe.

Biura i projekty wielofunkcyjne

Polska Pustostany i modernizacje w Warszawie

schedule 24 maja 2024
Opr./edited by MR

Utrzymujący się na poziomie 11 proc. poziom pustostanów oraz towarzyszący im proces przebudowy i modernizacji biurowców to jedne z głównych trendów podsumowujących I kwartał 2024 roku na warszawskim rynku biurowym – oceniają eksperci Axi Immo.

Rynek mieszkaniowy

Polska Czysta 4 prawie gotowa

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by ANZ

Dobiega końca budowa inwestycji mieszkaniowej Czysta 4 we Wrocławiu, realizowanej przez BPI Real Estate Poland. To druga po Bulwarach Książęcych, inwestycja belgijskiego dewelopera w stolicy Dolnego Śląska.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Answear w Fabryce Norblina już otwarty

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by MR

W warszawskiej Fabryce Norblina rozpoczął działalność jedyny w Europie stacjonarny concept store Answear.com. Na powierzchni 2 tys. mkw. klienci znajdą ofertę marek premium fashion, które dotąd były dostępne wyłącznie online.

Powierzchnie handlowe i rozrywkowe

Polska Śląski retail park z wiechą

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by JC

Zespół projektowy Nhood Services Poland zakończył I etap budowy inwestycji Mikołów Park. Nad obiektem przy ul. Cieszyńskiej zawieszono wiechę, a wkrótce rozpoczną się prace nad elewacją.

Rynek inwestycyjny i finansowy

Polska Przemysł wprowadza się do Polski

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by MR

Polska jest szóstym co do wielkości rynkiem nieruchomości przemysłowych w Europie – wskazują autorzy kolejnej edycji raportu „Made in Poland”. Raport przygotowały wspólnie JLL Polska, Polska Agencja Inwestycji i Handlu, Hays i Alto.

Wydarzenia

Polska Rozbiegane Varso Tower

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by JC

W sobotę 25 maja ze schodami najwyższego budynku w Unii Europejskiej ponownie zmierzą się biegacze. W zawodach "Wbiegnij na Varso Tower" weźmie udział łącznie 800 amatorów i sportowców.

Wydarzenia

Polska Branża lubi ruch!

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by ANZ

24 maja spotykamy się w na polu golfowym w Rajszewie oraz na kortach Warszawianki, by w duchu zdrowej rywalizacji budować relacje, świetnie się bawić, a przy okazji zadbać o kondycję… branży.

Biura i projekty wielofunkcyjne

Czechy Wielofunkcyjna Hila w Pradze

schedule 23 maja 2024
Opr./edited by MR

Grupa Passerinvest rozpoczęła budowę nowego wielofunkcyjnego budynku Hila w praskiej dzielnicy Brumlovka. W obiekcie powstaną biura, sklepy i mieszkania na wynajem.

Najnowsze w Biura i projekty wielofunkcyjne

schedule 24 maja 2024

BSC ma nową siedzibę w Katowicach

Firma Business Services Center, organizacja networkingowa zrzeszająca polskich przedsiębiorców pod szyldem BNI, BNI+ oraz Corporate Connections, dołączyła do grona najemców w budynku DL Tower w Katowicach.

schedule 24 maja 2024

Pustostany i modernizacje w Warszawie

Utrzymujący się na poziomie 11 proc. poziom pustostanów oraz towarzyszący im proces przebudowy i modernizacji biurowców to jedne z głównych trendów podsumowujących I kwartał 2024 roku na warszawskim rynku biurowym – oceniają eksperci Axi Immo.

schedule 23 maja 2024

Wielofunkcyjna Hila w Pradze

Grupa Passerinvest rozpoczęła budowę nowego wielofunkcyjnego budynku Hila w praskiej dzielnicy Brumlovka. W obiekcie powstaną biura, sklepy i mieszkania na wynajem.

schedule 23 maja 2024

Vitrum gotowy jesienią

Dobiega końca budowa Liget Center Vitrum. Budynek stanowi część wielofunkcyjnego projektu Wing Liget Center realizowanego przez Wing w centrum Budapesztu. Nowy biurowiec zostanie oddany do użytku jesienią.

schedule 23 maja 2024

Mniej nowych biur, więcej renowacji

Warszawski rynek biurowy zmienia się – według raportu BNP Paribas Real Estate Poland dostępność nowej powierzchni biurowej względem ostatnich lat znacznie się zmniejsza.

schedule 22 maja 2024

Mała aktywność w Krakowie

Kraków pozostaje liderem wśród rynków regionalnych pod kątem nowoczesnej powierzchni biurowej. Zasoby biurowe miasta stanowią 14 proc. udziału w krajowym wolumenie – podają eksperci firmy Knight Frank.

schedule 22 maja 2024

Mercer zostaje w Nimbusie

Firma Mercer renegocjowała umowę najmu w budynku Nimbus, należącym do warszawskiego kompleksu myhive. Spółka nadal będzie zajmować w obiekcie powierzchnię 7,3 tys. mkw.

schedule 22 maja 2024

Spadki na początek roku

Początek roku 2024 na wiodących rynkach regionalnych rozpoczął się zmniejszeniem zarówno popytu, jak i podaży – podaje JLL.

schedule 22 maja 2024

Grzegórzki dla programistów

SoftServe otworzyła biuro w budynku Lubicz Park na krakowskich Grzegórzkach. Firma programistyczna zajęła około 660 mkw.

schedule 21 maja 2024

Pierwszy kwartał bez zaskoczeń

Cushman & Wakefield podsumował I kwartał w sektorze biurowym w Polsce. Odnotowano wysoki udział renegocjacji umów w regionach i więcej dostępnej powierzchni na rynku, a wolumen całkowitej zajmowanej powierzchni znajduje się na drobnym plusie.

schedule 21 maja 2024

Na Batorym do pełna

Firma ZST (Zintegrowane Systemy Techniczne) powiększyła swoją siedzibę w budynku Batory I o dodatkowy metraż. Wskutek tej ekspansji warszawski biurowiec jest już w całości wynajęty. 

schedule 21 maja 2024

Przeprowadzka do Oxygen Parku

LSI Software, dostawca nowoczesnych systemów informatycznych wspierających działalność operacyjną i zarządzanie przedsiębiorstwem, został najemcą kompleksu biurowego Oxygen Park w Warszawie. Firma wynajęła ponad 400 mkw. powierzchni biurowej.

schedule 20 maja 2024

Nowy dom dla Baskervilla

Baskervill, międzynarodowa firma architektoniczna, inżynieryjna i projektowa, otworzyła w Officynie biuro o powierzchni ponad 200 mkw. Budynek zlokalizowany jest w gdańskiej dzielnicy Wrzeszcz.

schedule 20 maja 2024

Bolero zatrzymało Konsorcjum

Konsorcjum doradczo-szkoleniowe, które jest właścicielem marek House of Skills oraz e-learning.pl, przedłużyło najem powierzchni biurowej w warszawskim Bolero Office Point 1.

schedule 17 maja 2024

Modernizują w Alejach Jerozolimskich

Warszawski budynek biurowy Alfa w kompleksie Eurocentrum przechodzi modernizację systemów technicznych.

schedule 16 maja 2024

UBC II znowu będzie nowoczesny

Atenor, belgijski deweloper odpowiedzialny za inwestycję Lakeside na warszawskim Mokotowie, zamierza odnowić sąsiedni budynek UBC II. W marcu tego roku projekt otrzymał pozwolenie na budowę.

schedule 16 maja 2024

Branża za biurkiem

Branża nieruchomości wróciła do biura po pandemii w 77 proc., a sektor usług wspólnych tylko w 21 proc. – wynika z raportu JLL „Rok 2024: nowa normalność czy następny etap transformacji hybrydowej … czyli jak Polacy wracają do biur?” 

schedule 16 maja 2024

Nowi w wieży

Poznańska Andersia Tower poszerza portfolio najemców. Firma rekrutacyjna Hays Poland zajęła w obiekcie przestrzeń biurową o powierzchni 260 mkw. Agencja Sempire, będąca częścią grupy Shoper, zdecydowała się na wynajem 600 mkw.

schedule 16 maja 2024

Centrum i Służewiec rządzą

Jak podaje Knight Frank, w I kwartale 2024 roku popyt na powierzchnie biurowe w Warszawie wyniósł 139 tys. mkw., co stanowiło połowę całej wynajętej powierzchni w Polsce. Najemcy zdecydowanie częściej podpisywali umowy w obiektach zlokalizowanych poza strefami centralnymi.

schedule 16 maja 2024

Axi Immo zostaje w Spektrum

Axi Immo zdecydowało się na przedłużenie dotychczasowej umowy najmu oraz dobranie nowej powierzchni pod rozwijające się linie biznesowe w warszawskim biurowcu Spektrum Tower.

Wydanie 5 (288) maj 2024

Ostatnie komentarze

Kategorie